«

»

Αυγ 20 2017

Metcalfa pruinosa Εχθρός ή σύμμαχος; (video)

Ένα άρθρο του:japetus Για το φόρουμ Melissologia H.B.F.

Τον τελευταίο καιρό αρχίζει και ακούγεται σιγά-σιγά και σίγουρα, μια και ήρθε για να μείνει, θα συζητιέται για καιρό ακόμα, η ευεργετική επίδραση του μελιτώματος που εκκρίνει το έντομο αυτό στη μελισσοκομική παραγωγή. Τον ίδιο ακριβώς καιρό που η καταπολέμηση και η εξάπλωσή του ανησυχούν και προβληματίζουν τους γεωπόνους και τους αγρότες στην Ελλάδα.

Η Metcalfa pruinosa (ημίπτερα, flatidae) είναι ένας σχετικά νέος αλλά αρκετά σοβαρός εχθρός των καλλιεργειών που εμφανίστηκε στη χώρα μας για πρώτη φορά το 2002.
Μικρό έντομο, δεν ξεπερνά σε μέγεθος το ένα εκατοστό, το ακμαίο μοιάζει με πολύ μικρή λευκή πεταλούδα με δυο χαρακτηριστικές μαύρες βούλες.

Δείγματα προσβολής

Είναι έντομο της αμερικανικής ηπείρου το οποίο το πιθανότερο από εισαγωγές φυτικού υλικού, εμφανίστηκε στην Ευρώπη για πρώτη φορά το 1979 στην Ιταλία και από τότε εξαπλώθηκε σε αρκετές περιοχές της Μεσογείου αλλά και της κεντρικής Ευρώπης. Εξαιρετικά πολυφάγο είδος, προκαλεί μεγάλες ζημιές σε πάρα πολλά είδη καλλιεργειών, τόσο καλλωπιστικών όσο και παραγωγικών, αλλά και της αυτοφυούς χλωρίδας. Ευτυχώς, η δράση του όπως αποδείχτηκε προκαλεί περισσότερο αισθητική και άρα εμπορική υποβάθμιση των προσβεβλημένων καλλιεργειών, παρά ολοκληρωτική καταστροφή των φυτών. Το έντομο απομυζεί τους χυμούς του φυτού, αλλά συγχρόνως οι προνύμφες εκκρίνουν κηρώδεις ουσίες και μελίτωμα (βαμβακάδα) η οποία σε αρκετές περιπτώσεις ευνοεί και την προσβολή των φυτών από τον μύκητα της καπνιάς.

Τυποποιημένα μέλια μετκάλφας από το εξωτερικό

Στην Ελλάδα εμφανίστηκε αρχικά σε μικρές εστίες στην δυτική Ελλάδα στην Πρέβεζα, μετά στην Κέρκυρα, στην Άρτα, προχώρησε ανατολικά σε αυτόνομες εστίες στην Πιερία, στο Κιλκίς, στον Νέστο και πολύ πρόσφατα καταγράφηκε και στον Έβρο.
Προξένησε ζημιές σε εσπεριδοειδή, ελαιώνες, καλλιέργειες ακτινιδίου, αμπέλια, φυτείες οπορωφόρων δέντρων και πολλές άλλες καλλιέργειες, σήμανε συναγερμό στα ερευνητικά ιδρύματα και ανάγκασε να γίνει εκτεταμένη έρευνα για την καταπολέμησή του τόσο με χημικά όσο και με βιολογικά μέσα. Πλέον μπορούμε να πούμε ότι έχει μελετηθεί αρκετά η δράση του ώστε να βγουν ασφαλή συμπεράσματα για την επικινδυνότητά του ώστε να μπορούμε να συζητήσουμε για εναλλακτικές χρήσεις του όπως στη μελισσοκομία.
Χαρακτηριστικά, όταν πρωτοεμφανίστηκε στην Ιταλία, το θέμα πήρε μεγάλες διαστάσεις στα ΜΜΕ και δόθηκε στο έντομο το προσωνύμιο “vampiro bianco”- λευκό βαμπίρ. Πράγματι, αν αντικρύσει κανείς το μέγεθος της προσβολής, η εικόνα είναι απογοητευτική. Ευτυχώς, όπως αποδείχθηκε και αναφέραμε παραπάνω, χωρίς να ισχυριστούμε ότι δεν είναι επικίνδυνο, η πραγματική ζημιά που προκαλεί είναι αρκετά μικρότερη από αυτήν που δίνεται η εντύπωση με την πρώτη ματιά…

 

Γιατί όμως μας ενδιαφέρει σαν μελισσοκόμους;

Σαν έντομο που εκκρίνει μελίτωμα, δε θα μπορούσε να αφήσει τις μέλισσες ασυγκίνητες. Γεννά μια γενιά το χρόνο με τα αυγά να εκκολάπτονται γύρω στον Μάιο και με τα πέντε προνυμφικά στάδια που περνά, γεμίζει βαμβακάδα τη βλάστηση στην περιοχή προσβολής της για αρκετά μεγάλο διάστημα, πράγμα που σημαίνει ότι οι μέλισσες αξιοποιούν το μελίτωμα για πάνω από δυο μήνες, κυρίως Ιούνιο και Ιούλιο στην Ελλάδα. Γύρω στα μέσα Αυγούστου τα ακμαία αρχίζουν και γεννάνε τα αυγά τους που θα διαχειμάσουν για να εκκολαφθούν την επόμενη άνοιξη.

Το μέλι που παίρνουμε είναι καφεκόκκινο, σκουρόχρωμο, με  ευχάριστη φρουτώδη γεύση και δυνατή και ίσως λίγο όξινη επίγευση που όπως τα περισσότερα μέλια μελιτωμάτων δεν κρυσταλλώνει. Περιέχει επίσης περισσότερα ιχνοστοιχεία σε σύγκριση με τα άλλα μέλια μελιτώματος.

Τυποποιημένα μέλια μετκάλφας από το εξωτερικό

Η σημαντική και μεγάλη σε διάρκεια έκκριση μελιτώματος που μπορεί να αποφέρει και δυο και τρείς ίσως απανωτούς τρύγους, είναι που προξένησε αρχικά το ενδιαφέρον των μελισσοκόμων, άρχισε να συζητείται σαν το νέο χρυσό έντομο της μελισσοκομίας και να γράφονται και να ακούγονται διάφορα. Στις υπόλοιπες μεσογειακές μελοπαραγωγές χώρες όπως η Ιταλία, η Γαλλία και η Ισπανία, το μέλι Μετκάλφας που το γνωρίζουν και το εκμεταλλεύονται εδώ και πολλά χρόνια, έχει ήδη λάβει τη θέση που του αρμόζει και έχει κερδίσει την προτίμηση των καταναλωτών.

 

Πριν όμως αρχίσουμε να βάζουμε με το μυαλό μας διάφορα σενάρια και παρασυρθούμε από το κλίμα ενθουσιασμού που συνεπήρε και όσους τυχερούς τρύγησαν πρώτη φορά κυψέλες κοντά σε προσβεβλημένες περιοχές, θα ήθελα να επισημάνω ότι η αλήθεια όπως πάντα είναι κάπου στη μέση. Το εργαστήριο μελισσοκομίας του ΑΠΘ μελετά από κοντά το θέμα και θα παρουσιάσει επίσημη εισήγηση με τα νεώτερα σχετικά με την πορεία εξάπλωσης, τη σύσταση του μελιού και τη δυνατότητα ή όχι μεγαλύτερης εμπορικής εκμετάλλευσης στο πρώτο συνέδριο επαγγελματικής μελισσοκομίας  που θα γίνει στις 7-8/11/2015 στην Αλεξανδρούπολη υπό την αιγίδα των μελισσοκομικών συλλόγων της περιοχής.
Μέχρι τότε, θα συνιστούσα προσοχή και λίγη ψυχραιμία μια και θεωρείται ακόμα επικίνδυνος για τις καλλιέργειες εχθρός, για να μην έχουμε φαινόμενα όπως παλιότερα με την βαμβακάδα των πεύκων όπου συνάδελφοι ξεκίνησαν να μπολιάζουν σωρηδόν πεύκα σε περιαστικά άλση και βρέθηκαν από τη μια κατηγορούμενοι και από την άλλη συνέτειναν στο να απαγορευθεί εντελώς η τεχνητή μετάδοση του εργάτη του πεύκου.

Όλα δείχνουν ότι η Μετκάλφα είναι ένας αρκετά «γλυκός» εχθρός των καλλιεργειών και θα μας απασχολήσει τους έλληνες μελισσοκόμους σύντομα αρκετά περισσότερο…

πηγη: japetus  2015. Metcafa pruinosa εχθρός ή σύμμαχος. Melissologia H.B.F.  http://melissologia.great-forum.com/t5001-topic#40960



 

Αρέσει σε %d bloggers: